Lu-ca 15 Sự vui mừng Trên Trời khi một tội nhân ăn năn
Mong rằng chúng ta mang theo Kinh Thánh đi thờ phượng, thay cho iphone và Beamer. Với bài học hôm nay, chúng ta nên xem trong Kinh Thánh của mình.
Tuần trước chúng ta đã nghe và học về sự tin cậy chúa của Ab-ra-ham, mặc dầu ông không hề thấy mình có điều gì là cơ sở chắc chắn. Ông chưa cống hiến gì cho ngài cũng chưa nhận được gì trong xứ mà chúa đã hứa và đang son sẻ, chỉ có 1 điều là ông đã nghe và tin Lời Ngài phán. Thực ra Ab-ra-ham đã nghe Lời Chúa phán rồi từ trong Sáng thế ký chương 12. Ông bèn liền xứ Canh-đê, đi mà không biết mình sẽ đi đâu, nhưng sau đó đến chương 15 câu 6, trong sự hiện thấy (câu 1) Chúa mới xác nhận (chấm điểm) Đức tin của ông được kể là công Bình, bởi ông đã Nghe và Tin Lời Ngài. Hôm nay xin chúa cho chúng ta được nghe về những lời phán của chúa Giêsu của chúng ta ở trong Luka chương 15.
Câu 1-2: 1 Hết thảy các người thâu thuế và người có tội đến gần Đức Chúa Jêsus đặng nghe Ngài giảng. 2 Các người Pha-ri-si và các thầy thông giáo lằm bằm mà nói rằng: Người nầy tiếp những kẻ tội lỗi, và cùng ăn với họ!
Chữ “Tất cả” nghĩa là mọi tội nhân, sẽ được Nghe về Chúa Giê-xu. Có hai nhóm người rất khác nhau, thái độ họ cũng khác nhau: một bên là đến gần Chúa Giê-xu, để nghe Lời Ngài giảng; phía kia thì nghe và lằm bằm, với đôi mắt cú vọ. Vì sao họ lằm bằm dữ vậy? bởi vì Chúa Giê-xu “tiếp nhận” những “tội nhân” và ăn chung với họ.
Chữ tiếp nhận, ý nghĩa rất mạnh mẽ, được dùng 14 lần trong Tân ước, có ý nghĩa là trông đợi: Mác 15:43: Giô-sép A-ri-ma-thê “trông đợi Nước của Đức Chúa Trời”, Lu-ca 12:36 “đầy tớ chờ đợi chủ dự tiệc cưới về”. Tít 2:13 “chờ đợi sự trông cậy hạnh phước của chúng ta, và sự hiện ra của sự vinh hiển Ðức Chúa Trời lớn và Cứu Chúa chúng ta, là Ðức Chúa Jêsus Christ,” chúng ta có thể dự đoán rằng: Chúa Giê-xu tiếp nhận tội nhân và kẻ thâu thuế, Ngài chờ đợi ở nơi họ, quay đầu trở về bằng sự ăn năn. Bữa ăn trong Kinh Thánh không chỉ là ăn cho no bụng, còn mang nghĩa tương giao, hiệp thông, chấp nhận, có ý hòa bình và tình bằng hữu.
1)Bị lạc mất trong thế gian.
Câu 3-7: 3 Ngài bèn phán cho họ lời thí dụ nầy: 4 Trong các ngươi ai là người có một trăm con chiên, nếu mất một con, mà không để chín mươi chín con nơi đồng vắng, đặng đi tìm con đã mất cho kỳ được sao? 5 Khi đã kiếm được, thì vui mừng vác nó lên vai; 6 đoạn, về đến nhà, kêu bạn hữu và kẻ lân cận, mà rằng: Hãy chung vui với ta, vì ta đã tìm được con chiên bị mất. 7 Ta nói cùng các ngươi, trên trời cũng như vậy, sẽ vui mừng cho một kẻ có tội ăn năn hơn là chín mươi chín kẻ công bình không cần phải ăn năn.
Tỉ lệ đây là 1/100. Sau đó tỉ lệ các câu chuyện sau sẽ tăng dần là 1/10 và 1/2. Sự tương phản về số lượng khiến chúng ta hình dung câu chuyện Chúa Giê-xu từ xa đến gần. Ý tưởng ở đây là dù 1 tội nhân ăn năn, trong số đông đảo, thì cũng sẽ có sự vui mừng lan tỏa rộng rãi. Hàm ý đối tượng ở đây những người nghĩ rằng mình không cần phải ăn năn, là nhóm người thứ 2 kia. Một con chiên đi lạc là thường xảy ra, trách ai bây giờ vì nó dại dột, vô ý và đi lạc. Số lượng 1 con, nói lên dù nó có thể ít, bé nhỏ, nhưng sự ăn năn là nói về một linh hồn quay đầu trở về với Đức Chúa Trời. Đến nỗi chính người chăn vác nó lên vai. chỗ khác Chúa Giê-xu nói về sự quí giá của linh hồn một người: “Người nào nếu được cả thiên hạ mà mất linh hồn mình, thì có ích gì? Vậy thì người lấy chi mà đổi linh hồn mình lại?” (Ma-thi-ơ 16:26). Từ Ê-sai 40:11 nói Ngài bồng chiên con vào lòng, thì con chiên lạc đây cũng có thể là con chiên đã trưởng thành (nặng 40-90kg). Nhưng nó yếu đuối, con trẻ về mặt thuộc linh (Ê-phê-sô 4:14-15 Ngài muốn chúng ta không như trẻ con nữa, bị người ta lừa đảo, bị mưu chước dỗ dành làm cho lầm lạc, mà day động và dời đổi theo chiều gió của đạo lạc, nhưng muốn cho chúng ta lấy lòng yêu thương nói ra lẽ chân thật, để trong mọi việc chúng ta đều được thêm lên trong Đấng làm đầu, tức là Đấng Christ). Vai biểu tượng cho sự gánh vác sức nặng, chịu trách nhiệm, quyền cai trị. Chỉ về sự an ninh khi ở trên vai. Bằng cách đọc Kinh Thánh, cầu nguyện, tương giao, thưa chuyện với Chúa, bạn học cách nương dựa vào Chúa, nắm chặt tay Ngài buông ra, bạn sẽ được Chúa ban sự lớn lên về thuộc linh, để không phải bị lạc vào thế gian.
2)Giá trị bị lạc mất trong nhà.
Câu 8-10: 8 Hay là, có người đàn bà nào có mười đồng bạc, mất một đồng, mà không thắp đèn, quét nhà, kiếm kỹ càng cho kỳ được sao? 9 Khi tìm đươc rồi, gọi bầu bạn và người lân cận mình, mà rằng: Hãy chung vui với ta, vì ta đã tìm được đồng bạc bị mất. 10 Ta nói cùng các ngươi, trước mặt thiên sứ của Đức Chúa Trời cũng như vậy, sẽ mừng rỡ cho một kẻ có tội ăn năn.
Thời đó phụ nữ có vong đeo, hay dải vải gọi là Semedi, có gắn những đồng tiền (ở đây là 10 đồng), như vật chứng của hôn nhân hoặc sự đính hôn. Dù đồng tiền không phải là giá trị lắm, nhưng sự hôn nhân, đính ước là vô giá đối với người phụ nữ đó. Bà không mất nó ở chợ, ngoài đường mà ở trong nhà. Vì lý do vô tình hay vô ý nào đó, hay vì băng vải giữ nó đã sờn cũ, mà nó bị tuột khỏi tay người phụ nữ. Nó vẫn là của bà, bà không mất quyền sở hữu, nhưng nó bị thất lạc. Có những người ở trong một nhà mà vẫn lạc lõng, lạc lõng trong cộng đồng, có những người ở trong nhà Chúa nhưng vẫn thấy lạc lõng. Ở đây không phải là sự dại dột, mà đồng tiền không có lỗi gì. Nguyên nhân nào đó là từ bên ngoài. Vì nó vô giá đối với người đàn bà, nên bà tìm kiếm bằng a)thắp đèn sáng, lời Kinh Thánh sáng tỏ tâm trí u tối, chúng ta cần có sự đói khát Lời Chúa, nhận Lời Chúa vào lòng, không chỉ bằng lý trí) quét nhà: dọn dẹp đời sống mình, bỏ những thói quen xấu: chửi tục, nói bậy, nói không suy nghĩ ô uế. (Ma-thi-ơ 6:13; 2Ti-mô-thê 2:19). Giá trị thật được tìm thấy trở lại và có sự vui mừng trên Thiên đàng. Đó là khi chúng ta nếm trải sự thương xót, công bình bình an của Chúa qua Lời Kinh Thánh.
3) Bị lạc mất trong gia đình
Câu 11-30: 11 Ngài lại phán rằng: Một người kia có hai con trai. 12 Người em nói với cha rằng: Thưa cha, xin chia cho tôi phần của mà tôi sẽ được. Người cha liền chia của mình cho hai con. 13 Cách ít ngày, người em tóm thâu hết, đi phương xa, ở đó, ăn chơi hoang đàng, tiêu sạch gia tài mình. 14 Khi đã xài hết của rồi, trong xứ xảy có cơn đói lớn; nó mới bị nghèo thiếu, 15 bèn đi làm mướn cho một người bổn xứ, thì họ sai ra đồng chăn heo. 16 Nó muốn lấy vỏ đậu của heo ăn mà ăn cho no, nhưng chẳng ai cho.
17 Vậy nó mới tỉnh ngộ, mà rằng: Tại nhà cha ta, biết bao người làm mướn được bánh ăn dư dật, mà ta đây phải chết đói! 18 Ta sẽ đứng dậy trở về cùng cha, mà rằng: Thưa cha, tôi đã đặng tội với trời và với cha, 19 không đáng gọi là con của cha nữa; xin cha đãi tôi như đứa làm mướn của cha vậy.
20 Nó bèn đứng dậy mà về cùng cha mình. Khi còn ở đàng xa, cha nó thấy thì động lòng thương xót, chạy ra ôm lấy cổ mà hôn. 21 Con thưa cùng cha rằng: Cha ơi, tôi đã đặng tội với trời và với cha, chẳng còn đáng gọi là con của cha nữa. 22 Nhưng người cha bảo đầy tớ rằng: Hãy mau mau lấy áo tốt nhứt mặc cho nó; đeo nhẫn vào ngón tay, mang giày vào chân. 23 Hãy bắt bò con mập làm thịt đi. Chúng ta hãy ăn mừng, 24 vì con ta đây đã chết mà bây giờ lại sống, đã mất mà bây giờ lại thấy được. Đoạn, họ khởi sự vui mừng. 25 Vả, con trai cả đương ở ngoài đồng. Khi trở về gần đến nhà, nghe tiếng đàn ca nhảy múa, 26 bèn gọi một đầy tớ mà hỏi cớ gì. 27 Đầy tớ thưa rằng: Em cậu bây giờ trở về, nên cha cậu đã làm thịt bò con mập, vì thấy em về được mạnh khoẻ. 28 Con cả liền nổi giận, không muốn vào nhà. Vậy cha nó ra khuyên nó vào. 29 Nhưng nó thưa cha rằng: Nầy, tôi giúp việc cha đã bấy nhiêu năm, chưa từng trái phép, mà cha chẳng hề cho tôi một con dê con đặng ăn chơi với bạn hữu tôi. 30 Nhưng nay con của cha kia, là đứa đã ăn hết gia tài cha với phường điếm đĩ rồi trở về, thì cha vì nó làm thịt bò con mập!
Sự lạc mất ở đây không còn là sự ngu dại, vô tình, vô ý nữa mà vì sự kiêu ngạo, không vâng lời, khiến nó cố tình lựa chọn sai lầm. Điều kỳ lạ là cuối câu chuyện người con trai cả được nhắc đến nổi cộm thành một câu chuyện khác. Ba câu chuyện mà thành ra bốn. Đứa út trở về nhà, mà người con trai cả lạc mất ngay trong gia đình.
Đứa út đi bụi vì ý chí, lựa chọn tự do của nó. Nó bướng bỉnh, kiêu ngạo, ý riêng đòi một yêu cầu kỳ lạ: chia tài sản, liền được chia cho. Đáng lẽ sau khi Cha qua đời mới được, mà vì sự kiêu ngạo và cứng đầu, lòng mê tham, nó phớt lờ điều đó. Ý nghĩa là những khả năng mà Chúa ban cho một người, khi xa Chúa, nó không được sử dụng để tôn vinh Ngài, mà phung phí, luông tuồng, ngông cuồng, liều mạng. (IGiăng 2:16 Vì mọi sự trong thế gian, như sự mê tham của xác thịt, mê tham của mắt, và sự kiêu ngạo của đời, đều chẳng từ Cha mà đến, nhưng từ thế gian mà ra). Chúa tạo dựng nên con người theo hình ảnh Ngài, với quyền tự cho lựa chọn. Ngài Cha ở đây đã cho phép điều đó.
Nó vì ngu dại tiêu sạch tài sản mình, đó là điều nó phải chịu trách nhiệm. Còn nạn đói xảy đến, có vẻ không liên quan gì đến nó và nó cũng không phải chịu trách nhiệm với điều đó. Nhưng nếu xét kỹ thì đây là dấu hiệu khi một người xa Chúa bởi ý riêng sẽ xuống dốc như thế nào. Nó đang đi xuống, sẽ về đâu? Chăn heo là điều không thể có trong suy nghĩ người do thái, vì con heo là ô uế, họ không bao giờ đụng vào. Bây giờ nó mất hết cả tài sản, và bị hạ nhục, lòng tự trọng, phẩm giá không còn, bản tính kiêu ngạo bị đánh hạ xuống đáy. Có người nói sự tận cùng của một người là sự bắt đầu của Đức Chúa Trời. Còn Gióp nói rằng: Đức Chúa Trời dùng sự hoạn nạn mà cứu kẻ bị hoạn nạn, Và nhờ sự hà hiếp mà mở lỗ tai của người (Gióp 36:15).
Trong hoạn nạn đó nó không tìm cách cải thiện điều kiện chuồng heo. Không làm một thỏa thuận với chủ chăn heo để sống đỡ khốn khổ hơn, càng không xin hay thỏa thuận với chủ chăn heo để cho nó về nhà thăm Cha, có gì nó sẽ quay trở lại, nó không có phương án B. Nó không tìm những lời lẽ bào chữa, tại, bị, thì, là. Cũng không theo những triết lý thế gian: sẽ tìm thấy cơ hội trong nguy nan, để thoát khỏi hoạn nạn, như lẽ thường người ta hay làm. Mà nó trở lại với chính mình. Trước đó nó thầm nói trong lòng rằng ta sẽ rời xa nhà, để được tự do, làm điều ta muốn, quyết tâm đòi chia tài sản, một đi không trở lại. Bây giờ trong sự tỉnh ngộ của nó, tiếng nói trong lòng nó khác hẳn: quyết định trở về bằng mọi giá. Bằng cách nào đó, nó đã cắt đứt với những cái đã từng trói buộc nó cho đến lúc này. Kẻ làm mướn ở đây là thuê theo ngày, không chắc chắn, có thể bị sa thải bất cứ lúc nào. Kẻ nô lện còn ổn định hơn kẻ làm thuê. Nó nói rằng nếu có được như kẻ làm mướn, nó cũng trở về. Như tiếng vọng trong núi, cuộc sống chúng ta cũng có những tiếng vọng, thế gian kêu gọi, hãy yêu ta. Nó đã quyết định. Bây giờ Trái tim nó đáp lại, với sự trông mong chờ đợi của người Cha, mà khi còn tài sản, không có trong suy nghĩ nó. Tỉnh ngộ là sự trở lại với chính mình. Trước đây nó đáp lại tiếng vọng khác, nó không phải là người con trai của Cha, mà là đứa con hoang đàng. Bây giờ nó quay về. Bây giờ nó suy nghĩ thông suốt, nó tìm lại chính mình. Những lúc nổi loạn, nó không phải là chính mình. Khi chúng ta ăn năn, chúng ta mới biết được sự khôn ngoan trong nơi bí mật của lòng. Thi 51:6 “Nầy, Chúa muốn sự chân thật nơi bề trong; Chúa sẽ làm cho tôi được biết sự khôn ngoan trong nơi bí mật của lòng tôi” Dấu hiệu của sự ăn năn thật, chấp nhận mọi giá trả, nhận biết mình không xứng đáng với sự thương xót và Ân điển của Chúa. Đó là vết khắc ghi đầu tiên trong ngày nó trở về. Những việc xảy ra sau đó ngoài sức tưởng tượng của nó. Người Cha chủ động chạy nhanh ra, ôm hôn thắm thiết, hình ảnh bất thường người đàn ông thời đó, ông không còn giữ lịch sự, phép tắc, thể diện nữa.
Người Cha đã khôi phục ngay lập tức vị trí cho nó, hình ảnh mặc áo tốt nhất, phục hồi danh dự và địa vị, phẩm giá chúng ta là ai trong Đấng Christ, không phải chúng ta làm gì cho Ngài. Chúng ta được Ngài xưng là công bình, vì đã nghe tin lành và ăn năn trở về. Ê-sai 61:10 Ta sẽ rất vui vẻ trong Đức Giê-hô-va, linh hồn ta mừng rỡ trong Đức Chúa Trời ta; vì Ngài đã mặc áo cứu rỗi cho ta; khoác áo choàng công bình cho ta, như chàng rể mới diện mão hoa trên đầu mình, như cô dâu mới giồi mình bằng châu báu
Đeo nhẫn vào tay: biểu hiện sự phục hồi quyền làm con và thẩm quyền trong gia đình, được kể là thành viên trong gia đình, không hề bị lép vế, bất lợi nào.
Mang dày vào chân: thời đó người tự do thường mang dày, người nô lệ đi chân đất. Nó được phục hồi sự tự do, không còn là đời nô lệ nữa.
Người Cha đã không chấp nhận khi nó nói không xứng đáng được gọi là con, xin đãi con như kẻ làm thuê, như nô-lệ. Người nô lệ không có quyền tự chủ. Người tự do mới có quyền tự chủ. Trước đây nó làm nô lệ cho tiếng gọi của thế gian: luông tuồng, say sưa.
Ba đồ vật người Cha Trao cho nó nói lên rằng: nó được phục hồi: danh dự, địa vị, và sự tự do thật, mối quan hệ được khôi phục. Đó là quà tặng cho người ăn năn thật lòng. Công việc Chúa Giê-xu làm xong trên thập tự giá khôi phục chúng ta trước mặt Đức Chúa Trời, được làm con nuôi Ngài.
Bây giờ người con trai cả từ ngoài đồng trở về, nghe tin, thì nổi giận và không muốn vào nhà. Ngay lập tực nó nổi giận, mà không vui với Cha và em. Bây giờ điều trong lòng nó cũng lộ ra: nó ở trong nhà mà nghĩ rằng bởi công đức mà được lòng Cha, nó đã làm việc cật lực mà không được Cha đãi nó như này. Đáng chú ý là Chúa Giê-xu không gọi là đứa anh trai cả, mà đứa con trai cả. Nó kiêu ngạo vì đã cậy việc làm. Nó có vâng lời nhưng không cùng tấm lòng với người Cha.
Bức tranh cuối cùng về người con trai cả như đập vào mắt nhóm người thứ hai nghe Ngài nhưng lằm bằm kia. Họ làm việc, vâng lời, nhưng đã cậy luật pháp, không có tấm lòng của Cha. Câu chuyện kết thúc bằng một lời giải thích tấm lòng của người Cha: câu 31-32 “Người cha nói rằng: Con ơi, con ở cùng cha luôn, hết thảy của cha là của con. Nhưng thật nên dọn tiệc và vui mừng, vì em con đây đã chết mà lại sống, đã mất mà lại thấy được.“
Lời giảng của Chúa Giê-xu thách thức cả hai nhóm người, rất công bằng, không phạm lỗi thiên vị. Chúa Giê-xu đã lấy tình yêu thương nói lên lẽ chân thật (Ê-phê-sô 4:15). Nhóm người thứ nhất được kêu gọi đến với đức tin và sự ăn năn. Nhóm người thứ hai cho họ có quyền quyết định, lựa chọn theo tấm lòng Đức Chúa Trời hay là không.
Một Mục sư đã nói rằng Lu-ca 15 là bản giao hưởng gồm 3 phân khúc trong 4: chiên con lạc vì yếu đuối, đồng tiền mất vì lực bất tòng tâm, đứa con đi hoang đàng vì cố tính nổi loạn. Dù lạc mất, tội lỗi ra sao, nhưng sự thương xót và Ân điển của Đức Chúa Trời vẫn thắng hơn. Tăng dần đến phút cuối: tầm lòng Cha đối với 2 người con trai: Một đứa thì bỏ nhà trở về, một đứa thì lạc mất ngay trong nhà, mất sự tương giao. Đức Chúa Trời đi tìm tội nhân quay về. Đức Chúa Trời tiếp nhận tội nhân và chờ đợi con người quay về với Ngài, từ bỏ điều gian ác. Amen!